Αντιθέσεις

ΝΕΡΟ ~ Το Μεγάλο Μυστήριο

Ένα εξαιρετικό ντοκιμαντέρ για το νερό. Αν και μεγάλο αξίζει τον ''κόπο'' να το δούμε.

Για να έχουμε στο μυαλό μας τι θέλουμε να ιδιωτικοποιήσουμε. 

 

ΓΝΩΡΙΣΑ ΕΝΑ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ ΠΟΥΛΙ

του Τέου Ρόμβου

Λίγα χρόνια πριν γνώρισα ένα μεταναστευτικό πουλί που προσγειώθηκε στο νησί μας με το μικρό του νεοσσό μαζί. Ο πρόσφυγας Ρεζά μου ζήτησε να κάτσουμε παρέα να μου διηγηθεί την περιπέτεια της ζωής του. Δεν έγινε. Πέθανε λίγο καιρό μετά, ξαφνικά.
Γράφω αυτό το κείμενο έχοντας κατά νου το τολμηρό πέταγμα του Ιρανού Ρεζά πάνω από στεριά και θάλασσα και όλων εκείνων που φτερουγίζουν μακριά από πατρίδες που τους πληγώνουν κι η θάλασσα του Αιγαίου γίνεται ο τάφος τους.
Ζούμε σε μια χώρα μετανάστατη που έχει ερημώσει από μνήμες…

Μεταναστεύω κάθε άνοιξη και φθινόπωρο. Με τις τελευταίες αναλαμπές του ήλιου τεντώνομαι, ξεδιπλώνομαι, χτυπάω τις φτερούγες μου κι ανέρχομαι. Ακολουθώντας τα ανοδικά ρεύματα ανυψώνομαι κι όταν φτάσω ψηλά στον ουρανό, μετεωρίζομαι κοιτάζοντας για λίγο τον ήλιο που δύει κι αφήνομαι στα ρεύματα να με οδηγήσουν. Το ταξίδι θα είναι μακρύ, επίπονο, επικίνδυνο. Διασχίζω νύχτα την ηπειρωτική ενδοχώρα για να βγω στη Μεσόγειο. Κοντά μου πετούν σμήνη πουλιών που μετακινούνται για να φωλιάσουν και να ξεχειμωνιάσουν στα νότια. Χιλιάδες πετούμενα πετούν παράλληλα, άλλα πιο ψηλά, άλλα πιο χαμηλά. Φτάνοντας στη Μεσόγειο θα σταματήσουμε στα νησιά. Κάποια πουλιά θα συνεχίσουν το ταξίδι τους προς τα νότια, στα μεγάλα τροπικά δάση της κεντρικής Αφρικής, για να διαχειμάσουν. Οι πτήσεις είναι μεγάλες, εξουθενωτικές. Ανεμοπορείες εκατοντάδων, χιλιάδων χιλιομέτρων. Αντίξοες καιρικές συνθήκες. Στο σκοτάδι ακούγονται κραυγές και κρωξίματα, δίπλα μου πετούν κι άλλοι σπιζαετοί, αετογερακίνες και βραχοκιρκίνεζα. Για να μην κουράζομαι και για να διατηρώ τους μυς μου σε καλή κατάσταση, αφήνομαι στις αέριες μάζες που μετακινούνται, επωφελούμαι από τα θερμά και ψυχρά ρεύματα του αέρα, διορθώνω κάθε τόσο την πορεία μου με το ένστικτο. Πολλά είναι τα πουλιά που αποπροσανατολίζονται και χάνονται στη διαδρομή.

Φόρος Παραπαίουσας Ανταποδοτικότητας

Από: την Δράση Πολιτών Τήνου

Διαβάζοντας το άρθρο του φίλου Μάρκου "0.013 ΕΥΡΩ για τα βιβλία του σερβιτόρου" (http://www.tinianews.eu/2012/09/blog-post_8761.html) νιώθω αμέσως την ανάγκη να το σχολιάσω με μια φράση (καταραμένο Facebook). Συγκρατώντας όμως την δύναμη της συνήθειας αποφάσισα να δώσω μια απάντηση – σχόλιο περισσότερο «δουλεμένη» στο μυαλό μου από μια ατάκα της στιγμής.

                Ξεκινώντας από τα σημεία με τα οποία συμφωνώ απόλυτα, η φράση «είναι θέμα κουλτούρας και κοινωνικότητας» περιγράφει ακριβώς την ανάγκη του Έλληνα για το καθιερωμένο καφεδάκι. Η δε έλλειψη παιδείας είναι ένα μεγάλο πρόβλημά μας αν και δεν αντιλαμβάνομαι ακριβώς την ευρεία έννοια που αναφέρεται. Για μένα πάντως μεγαλύτερο είναι το πρόβλημα της μορφής της παιδείας, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί και διαμορφώνεται από νομικά και κοινωνικά πλαίσια.

                Σίγουρο είναι επίσης ότι στην Ελλάδα «κάτι αλλάζει». Το παράδειγμα των ποδηλατιστών είναι απλά ένα μικρό κομμάτι των θετικών αλλαγών που συμβαίνουν. Μία άλλη θετική αλλαγή είναι και η επιστροφή των ανθρώπων στην επαρχία. Πρέπει όμως να τονιστεί και η αιτία που οδηγεί σε αυτές τις αλλαγές. Η επιλογή του ποδηλάτου σαν μέσο μετακίνησης είναι θετική, όμως συνήθως αιτία δεν είναι η περιβαλλοντική συνείδηση αλλά η εκτόξευση της τιμής της βενζίνης! Υπάρχει όμως και «κάτι άλλο που αλλάζει» στους έλληνες, δυστυχώς. Ο ρατσισμός, ο εθνικισμός και το μίσος που τους συνοδεύει αυξάνουν μέρα με τη μέρα και φωλιάζουν στις συνειδήσεις όλο και περισσότερων ελλήνων (βλ. Τα άλλα αυτοκόλλητα http://www.drasi-politon-tinou.gr/we/articles/109-ta-alla-aytokollita).

                Το θέμα του άρθρου όμως είναι η φοροδιαφυγή των μικροεπιχειρηματιών και πάνω σε αυτό θα ήθελα να εκφράσω κάποιες αντιθέσεις. Είναι αλήθεια ότι η σχέση του μέσου φορολογούμενου με το κράτος περνάει μια πολύ δύσκολη περίοδο. Από τη μία μεριά, όπως ακριβώς περιγράφεται, μεγάλο ποσοστό των φορολογούμενων προσπαθούν να γλιτώσουν χρήματα και να «κλέψουν» την εφορία. Από την άλλη όμως, η οικονομική διαχείριση των κυβερνήσεων είναι ανήθικη, απολύτως μη ανταποδοτική και αδιέξοδη. Η φοροδιαφυγή προφανώς συνιστά πρόβλημα, μα περισσότερο προβληματική είναι η κοινωνική και οικονομική πολιτική που ακολουθείται.

                Σε καμία περίπτωση δεν υποστηρίζω περιπτώσεις αισχροκέρδειας όπως αυτή της τιμής του καφέ ή της υπερτιμημένης πίτας με γύρο, υπάρχουν όμως επιχειρήσεις οι οποίες αφαιρούν από τις τιμές καταλόγου τον ΦΠΑ όταν ο λογαριασμός φτάνει στον πελάτη. Είναι διαφορετικό να ξέρω ότι μπορώ να βγω για φαγητό λόγου χάρη και να πληρώσω 26€ αντί για 30€ για δύο άτομα και ας μην πάρω το χαρτάκι το οποίο σε τελική ανάλυση δεν μου προσφέρει τίποτε.

                Καταρχήν συνήθως οι αποδείξεις που μαζεύουμε για την φορολογική δήλωση είναι υπεραρκετές ακόμη και με αυτό το καθεστώς της μη έκδοσης απόδειξης. Το βασικό επιχείρημα του άρθρου όμως είναι η ανταποδοτικότητα. Υποστηρίζεται ότι ο κρατικός προϋπολογισμός χάνει έσοδα από αυτήν την φοροδιαφυγή, ενώ αν όλες οι αποδείξεις κοβόταν κανονικά τα λεφτά αυτά θα γυρνούσαν σε μας μέσω κοινωνικών παροχών. Καμία όμως ένδειξη, έστω, δεν υπάρχει από τη μεριά της κυβέρνησης ότι κάτι τέτοιο πρόκειται να συμβεί. Πως μπορώ να πιστέψω ότι τα χρήματα που καταβάλω θα επιστρέψουν σε μένα όταν κάθε δημόσια παροχή ιδιωτικοποιείται, όταν με το περιβόητο PSI χάθηκε το 70% των καταθέσεων των δημόσιων φορέων στην ΤτΕ (http://www.iskra.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=7150:apothematika-kourema&catid=58:oikonomiki-politiki&Itemid=182), όταν 17 πανεπιστήμια της χώρας χάνουν 87 εκατ. ευρώ (http://www.tovima.gr/society/article/?aid=450530) για τον ίδιο λόγο, όταν τα ασφαλιστικά ταμεία χάνουν 9,5 δισ. ευρώ από την αύξηση της ανεργίας, 12 δισ. ευρώ από τη μη καταβολή των οφειλών του κράτους από το 1993 και μόνο 8,5 δισ. από την ανασφάλιστη εργασία την εισφοροδιαφυγή και τις ευέλικτες μορφές εργασίας που η ίδια κυβέρνηση προωθεί (http://e-thessalia.gr/απώλειες-12-δισ-ευρώ-στα-ταμεία-από-το-psi/), όταν πωλείται εν τάχει η αγροτική τράπεζα μαζί με τις υποθηκευμένες εκτάσεις των δανειοληπτών της;

Μπορώ να συνεχίσω να επιχειρηματολογώ για τις «ανταποδοτικές προθέσεις» της κυβέρνησης σχεδόν επ’ αόριστον γιατί είμαι ένας από αυτούς που δεν την έβαλαν εκεί πάνω και δεν νιώθουν καθόλου ένοχοι. Όλοι εμείς λοιπόν για να αλλάξουμε, θα θέλαμε ένα παράδειγμα από τους κυβερνώντες αντί της γνωστής τους πολιτικής ρητορικής.

Συμβαίνουν όμως και τα εξής δύο παράλογα, οι κυβερνήσεις της Ελλάδας, σε αντίθεση με τις υπόλοιπες χώρες, βλέπουν τον μέσο φορολογούμενο εξαρχής ως ένοχο φοροφυγά και τον αναγκάζουν να αποδεχτεί την ενοχή του ή να αποδείξει την αθωότητά του. Περιγράφω προφανώς το μέτρο της περαίωσης το οποίο αδικεί για ακόμη μια φορά τους έντιμους φορολογούμενους. Ακόμη, πολλές μικρομεσαίες επιχειρήσεις βρίσκονται στο χείλος του γκρεμού, ενώ, με το ισχύον φορολογικό σύστημα, αν δεν «κλέψουν» την εφορία θα βάλουν λουκέτο μέσα στο επόμενο φορολογικό έτος. Έτσι όμως το ελληνικό κράτος δεν θα εισπράττει ούτε τον φόρο που αναλογεί στον πλασματικό τζίρο που δηλώνουν.

Τελειώνοντας θέλω να εκφράσω την προσωπική μου άποψη για το θέμα. Έχοντας σαν δεδομένο ότι οι δαπάνες του ελληνικού κράτους για τόκους και χρεολύσια είναι κάθε χρόνο υψηλότερες από τις πρωτογενείς δαπάνες όπως συντάξεις, μισθοί, ασφάλιση, περίθαλψη, πρόνοια, παιδεία κ.α. το να υποστηρίζει κάποιος ότι η πάταξη της φοροδιαφυγής των μικρομεσαίων επιχειρήσεων θα λύσει σε μεγάλο ποσοστό το πρόβλημα της οικονομίας της χώρας είναι σαν να βουλώνει μια τρυπούλα, σε μια βάρκα που μπάζει νερά από παντού.

Για να σταματήσουμε λοιπόν να βλέπουμε το κράτος και την εφορία σαν μπαμπούλα, πρέπει πρώτα να κινηθεί εκείνο προς το μέρος μας. Όσο οι κυβερνήσεις συνεχίζουν να κινούνται στην κατεύθυνση που επιβάλουν τα συμφέροντα των τραπεζών και των μεγαλοκαρχαριών (εγχώριων και μη), το κράτος θα παραμένει στην συνείδηση του μέσου φορολογούμενου ένα με αυτούς. Το κράτος δεν είμαστε καθόλου εμείς. Ο Καστοριάδης αναφερόμενος στην δημοκρατία είπε ότι δεν μπορείς εύκολα να κατηγορείς τον άλλον όταν κι εσύ συμμετέχεις σε αυτή, είσαι υπεύθυνος. Το πολίτευμά μας όμως απέχει πολύ από τη δημοκρατία.

Κουσουνάδης Πέτρος

"0.013 ΕΥΡΩ για τα βιβλία του σερβιτόρου"

Το είδαμε στο: tinianews.eu

- Μάιος 2012 -

Έχοντας μόλις γυρίσει στο νησί από το εξωτερικό όπου εργαζόμουν και σκεπτόμενος όλα τα σχόλια και "αστεία" που άκουγα στη δουλειά για τους Έλληνες και την οικονομική κρίση, στα πλαίσια του βρετανικού χιούμορ πάντα, ήρθα αντιμέτωπος με την πραγματικότητα. 

Όχι ότι δεν τα ήξερα, αλλά ο παρακάτω διάλογος με έκανε νανιώσω ότι οι Έλληνες δεν έχουμε πρόβλημα οικονομικό, αλλά παιδείας, με την ευρεία της έννοια. Ακόμα δε ξέρω τι να απαντήσω όταν με ρωτάνε όλοι "ήρθες για μόνιμα;" και τους λέω ότι δεν ξέρω ακόμα, αλλά θα το ήθελα πολύ.


Πήγα λοιπόν για καφέ με φίλους που είχαν μείνει στην πόλη από όπου κατάγομαι. Είχαμε να τα πούμε από κοντά πάρα πολύ καιρό. Φυσικά, όταν λέω ότι πήγαμε για καφέ αυτό δε σημαίνει ότι πήγαμε να πιούμε καφέ, το ρόφημα, επειδή δεν είχαμε τι να κάνουμε ή επειδή βαριόμασταν να δουλέψουμε ως κατηγορούμενοι τεμπέληδες, αλλά ότι βρεθήκαμε σε έναν όμορφο χώρο για να πούμε τα νέα μας. Αντίστοιχα με το drinking culture του "Ηνωμένου" Βασιλείου, είναι θέμα κουλτούρας και κοινωνικότητας αγαπητοί συνάδελφοι στο Λονδίνο, και όχι τεμπελιάς - παρένθεση.

Αφού τα λέμε λοιπόν, χρειάστηκε να φύγω λίγο νωρίτερα και ζήτησα να πληρώσω. Φώναξα το παιδί που σέρβιρε, προφανώς φοιτητής αν έκρινα σωστά από το ντύσιμό του:

 
- Τι χρωστάω, τον ρώτησα ψάχνοντας την τσέπη μου για ψιλά.
- Είναι 2,50 ευρώ μου απάντησε. Σκέφτηκα ευτυχώς η τιμές αν δεν ελαττώνονται τουλάχιστον παραμένουν σταθερές.
- Ορίστε, του λέω δίνοντας 3 ευρώ, θα μου κόψεις και μια απόδειξη, προσθέτω γρήγορα για να μη φανεί περίεργο.
- Βεβαίως, μου απαντά ξαφνιασμένος ο σερβιτόρος, περίμενε έχω και κάτι άλλες κομμένες να σου δώσω, προσθέτει.
- Όχι δε τη θέλω για αυτό, απάντησα. Προφανώς στο μυαλό του μέσου Έλληνα ο μόνος λόγος που κάποιος θα ζητούσε απόδειξη είναι για να έχει να δηλώσει παραπάνω έξοδα στην εφορία.
- Και τι την κάνεις την απόδειξη, ρώτησε όλο περιέργεια ο νεαρός παίρνοντας θάρρος.
- Την αφήνω στο τραπεζάκι, απάντησα εμφανώς ενοχλημένος.
- Γιατί;
- Γιατί πιστεύω ότι πρέπει τα μαγαζιά να κόβουν αποδείξεις άσχετα αν εγώ θα την πάρω μαζί μου ή όχι, απάντησα και σηκώθηκα να φύγω αφού χαιρέτησα τους φίλους μου.

Περπατώντας στο δρόμο για το σπίτι, όπου παλιά πήγαινα με το αυτοκίνητο για μια απόσταση 1500μ, συνάντησα ποδηλάτες κάθε ηλικίας. Σκέφτηκα να, κάτι άλλαξε στην Ελλάδα, κάτι αλλάζει...ή μήπως είναι που άνοιξε ο καιρός; Αλλά φέρνοντας στο νου μου το διάλογο με το σερβιτόρο συνειδητοποίησα ότι είναι πολλά ακόμα που πρέπει να αλλάξουν στον τρόπο σκέψης μας. Για λίγο ένιωσα ο τρελός του χωριού που ζητάει αποδείξεις. Φυσικά και ο σερβιτόρος/φοιτητής δεν είναι αυτός που θα αποφασίσει αν θα κόψει απόδειξη για τον κάθε καφέ ή όχι. Αυτός που αποφασίζει είναι ο επιχειρηματίας. Έλα μου όμως που ο επιχειρηματίας με τη συμπεριφορά του κλέβει τον φοιτητή που σέρβιρε!

Ναι, ο φοιτητής είναι από τους λίγους τυχερούς νέους στον πλανήτη Γη που απολαμβάνει το δικαίωμα δωρεάν τριτοβάθμιας παιδείας, ακόμα. Αλλά για κάθε καφέ των 2.50 ευρώ που ο επιχειρηματίας ΔΕ κόβει απόδειξη αυτό σημαίνει ότι 0.32 ευρώ ΔΕΝ πάνε στα ταμεία του κράτους. Από αυτά τα 0.32 ευρώ, λαμβάνοντας υπ' όψη τον προϋπολογισμό για την παιδεία (~4%), 0.013 ευρώ ΔΕΝ πάνε στην παιδεία του ίδιου το φοιτητή που σέρβιρε τον φοροδιαφυγέντα καφέ! Και τι είναι 1-2 λεπτά του Ευρώ θα πουν μερικοί. Βάλτε ότι αριθμούς θέλετε στην παρακάτω εξίσωση:

[0.013 ευρώ] x [Αριθμός καφέδων που σερβίρονται σε μια καφετέρια σε μία μέρα] x [365] x [Αριθμός των καφετεριών στην Ελλάδα]. Αυτό το νούμερο (υπολογίζω 4-5εκ. ευρώ) είναι από αποδείξεις που δεν κόβονται ΜΟΝΟ για τον καφέ, ΜΟΝΟ για ένα χρόνο και αφορά ΜΟΝΟ τον προϋπολογισμό για την παιδεία...και προχθές διάβαζα για τα πανεπιστήμια που δεν έχουν χρήματα ούτε για τα λειτουργικά τους έξοδα! Δε πιάνω καν το σύνολο των χρημάτων που ΔΕΝ πάνε στα ταμεία του κράτους από τη "μικρο"-φοροδιαφυγή. Μια μερική λύση δεν είναι να σταματήσουμε να πίνουμε καφέ, αλλά όταν πληρώνουμε αυτά τα επιπλέον 0.32 ευρώ του ΦΠΑ να τα δίνουμε για τις ανάγκες της χώρας και όχι φιλοδώρημα στον φοροφυγά επιχειρηματία που όταν μας είπε στον τιμοκατάλογό του τις τιμές, μας υποσχέθηκε στα ψιλά γράμματα στο οπισθόφυλλο του μενού πως θα τα δώσει στο κράτος.

Το περιστατικό με την απόδειξη έχει γίνει καθημερινό φαινόμενο και πλέον έχω συνηθίσει να τη ζητάω. Το πρόβλημα όμως, πέρα από αυτούς που δεν κόβουν αποδείξεις, είναι αυτοί που κόβουν! Δεν είμαι τρελός, τουλάχιστον όχι ακόμα και θα το εξηγήσω. Οι περισσότεροι που κόβουν αποδείξεις, ειδικά το καλοκαίρι, το κάνουν για να γλυτώσουν το πρόστιμο από ενδεχόμενη έφοδο του ΣΔΟΕ και όχι επειδή θεωρούν δίκαιο να καταβάλλουν το φόρο στο κράτος, που στο κάτω κάτω θα γυρίσει σε αυτούς μέσω του κρατικού προϋπολογισμού σε μορφή υποδομών ή παροχές υπηρεσιών υγείας, παιδείας, ασφάλειας, κτλ. Δεν έχει νόημα να βασιζόμαστε στην απειλή της ΣΔΟΕ για την καταβολή του φόρου (τρομοκρατία), νόημα έχει η εκπαίδευση και η ενημέρωση των πολιτών/επιχειρηματιών για τις λειτουργίες του κράτους και για τον λόγο ύπαρξης του ΦΠΑ (το ύψος του ΦΠΑ είναι μια άλλη συζήτηση) ή οποιουδήποτε άλλου φόρου.

Έχουν λοιπόν ένα δίκιο οι μπαμπούλες μας, όταν λένε ότι οι Έλληνες φοροδιαφεύγουν ασυστόλως. Φυσικά το παραπάνω παράδειγμα είναι απλουστευμένο και μπορεί ο καθένας να επιχειρηματολογήσει ότι οι πολιτικοί είναι κλέφτες και γιατί να τους δίνουμε το ΦΠΑ ή άλλους φόρους αφού θα τα φάνε ή ας φορολογηθούν πρώτα οι εφοπλιστές κτλ. Καταρχήν, εμείς τους βάλαμε εκεί πάνω τους πολιτικούς, δε βγήκαν με κλήρωση και δεύτερον ανεχόμαστε κλέφτες πολιτικούς και κλέφτες εφοπλιστές γιατί και εμείς νιώθουμε ένοχοι με τις μικρο-βρωμοδουλιές μας.

Οι άνθρωποι αλλάζουν με παράδειγμα, όχι με ρητορική, για αυτό και πρέπει να αλλάξουμε πρώτα τον εαυτό μας ο καθένας.

- Σεπτέμβριος 2012 -

Το καλοκαίρι πέρασε γρήγορα στο αγαπημένο μου νησί. Δεν άλλαξε η άποψή μου περί αποδείξεων από τον Μάιο, όπως δεν άλλαξε ούτε και η συμπεριφορά των περισσότερων επιχειρηματιών. Γραφικό πλέον το σενάριο όπου πέφτει "σύρμα" ότι ήρθε η ΣΔΟΕ. Τρέχουν όλοι πανικόβλητοι, παίρνουν φωτιά οι ταμιακές, εμφανίζονται βιβλία εσόδων-εξόδων, τηλέφωνα σε συνάδελφους φοροφυγάδες, SMS από λογιστές, κόκκινος συναγερμός και όλο το νησί στο πόδι συσπειρωμένο να αντιμετωπίσει την απειλή! Βέβαια μπορούμε και καλύτερα (βλ. ΜΑΤ στην Ύδρα για να προστατέψουν κλιμάκιο του ΣΔΟΕ ) αλλά είμαστε σχετικά οργανωμένοι. Τα ίδια και με τους ελέγχους του ΙΚΑ.

Όσο λοιπόν θα ασπρίζουμε όταν ακούμε τη λέξη ΣΔΟΕ πάει να πει ότι είμαστε σε λάθος δρόμο. Είναι παρανοϊκό να φοροδιαφεύγει κάποιος και μετά να κατηγορεί το κράτος που το Κέντρο Υγείας δεν έχει γάζες και πρέπει να αγοράσει μόνος του από το φαρμακείο! Είναι σα να κλέβουμε την τράπεζα κρυφά και μετά να κάνουμε παράπονα στην τράπεζα ότι το ΑΤΜ δε βγάζει άλλα χρήματα!

Όμως κάτι παει να γίνει. Το πρώτο βήμα ήταν να αναγνωρίσουμε τη φοροδιαφυγή ως πρόβλημα. Είδα ότι είμαστε στο δεύτερο, να μας ενοχλήσει δηλαδή το πρόβλημα αυτό που αναγνωρίσαμε. Άντε με το καλό και στο τρίτο να κάνουμε κάτι για αυτό.

Καλό χειμώνα να έχουμε και καλά μυαλά! 

Επιμέλεια 

Μάρκος Δελασούδας